Bursa Eski Eserleri Sevenler Kurumu Seksen Yaşında

14 Nisan 2026 195 kez okundu Okuma süresi: 3dk, 14sn

Bursa Eski Eserleri Sevenler Kurumu Seksen Yaşında

Sık sık tekrarladığım ifadelerden biridir: “Tarihî şehirler meşherdir” Evet, tarihî şehirler bir sergi salonudur. Her sokak, her yapı, her kitabe bu serginin çok değerli bir parçasıdır. Oturup, dikkatle bakmak, okumak, anlamak, sevmek, korumak gerekir. Tarihî şehirlerin abidelerini basit turistik bilgilerle anlamak mümkün değildir. Bu ciddi iş için kitaplar okumak, ehil rehberlerin söylediklerine kulak vermek ve insanlık tarihinin geçmişini merak etmek gerekir.

Bilindiği gibi Bursa bu tarihî şehirlerimizden biridir. Yüzyıllara şahitlik eden çok önemli yadigârları barındırmaktadır. Yangın, deprem gibi farklı sebepler ve değişik zamanlarda bu yadigârların bir kısmı yok olmakta bir bölümü de ne yazık ki insanlar tarafından yok edilmektedir. Yok edilme işleri Balkan savaşları ve Birinci Dünya Savaşı’nın zor şartları altında başlamış, İstiklâl harbi sonrası devam etmiştir. Bu dönemde tarihî eserlerin bakım ve onarımı için malî kaynak bulmak giderek zorlaştığı için kendi yapılar kaderlerine terkedilmişlerdir. İmar, ihya, tamir ve bakım için imkânlar yeterli olmadığından bazı eserler resmen satılmıştır.

1946 yılında ise bu mühim konu ile ilgili şehrimizde bir dernek kurulmuştur: Eski Eserleri Sevenler Kurumu. Bu dernek ile şehrimizdeki tarihî eserlerin korunması farklı bir safhaya geçmiştir denebilir. Bir yıl sonra Menâfi-i umûmiyyeye hâdim = kamu yararına hizmet eden kurum statüsü kazanmıştır.

Kurucu üyelerini, rahmetle anarız:

Abdülkadir Keskin (vali muavini)
Hilmi Erözden (öğretmen)
Hulusi Köymen (avukat)
Kâzım Baykal (felsefe öğretmeni)
Ahmet Muhtar Aykut (öğretmen)
Hüseyin Kocabaş (tüccar),
Rıza İlova (tüccar)
Necip Kartalkaya (emekli yarbay)
Vecdi Kalyoncuoğlu (Bursa Müzesi müdür muavini)
Neşet Köseoğlu (Bursa Müzesi müdürü)
Fehameddin Ulusoy (Öğretmen)

Bu isimlerden özellikle Kâzım Baykal ile bu kurum adeta özdeşleşmiştir. Vefat ettiği 1993 yılına kadar bu asil yolun gönüllü yolcusu olmuştur. Derneğin kongrelerinde o yıl içinde yapılan işler bir rapor halinde basılarak üyelere takdim edilmiştir. Dolayısıyla Derneğin faaliyetlerinin detay bilgileri elimizin altındadır. Toplanan ve harcanan paralar kuruşuna kadar belgelenmiştir.

Derneğin, onararak hizmete sunduğu bazı binalar şunlardır:

· Timurtaş Paşa Türbesi

· İsa Bey Camisi

· Azep Bey Mescidi

· İsmail Hakkı Tekkesi

· Süleyman Çelebi Türbesi

· Hacılar Camisi

· Hoca Alizâde Camisi

· Maksem Camisi

· Bedrettin Camisi

· Zeyniler Camisi

· Hamza Bey Camisi

· Hudavendigâr Camisi

· Alaattin Camisi

· Veled-i Saray Camisi

· İznik Yeşil Cami minaresi

· Akbıyık Camisi

· Simkeş Mescidi

Haber 26.04.2015

Bursa Eski Eserleri Sevenler Kurumu Derneği 70. yılına yaklaşırken, genel kurul toplantısı düzenledi. Toplam 42 üye ile 136 eserin korunmasına katkı sağlayan dernek toplantısında geçmiş döneme ait faaliyet raporu sunuldu. Toplantıda açıklamalarda bulunan Bursa Eski Eserleri Sevenler Kurumu Başkanı Mimar Zafer Ünver, “Doğayı korumadan kültürü koruyamayız. Bu amaçla çınar ağaçlarımız dahi koruma ve takip altına aldık. Kurum olarak toplamda 136 eserin korunmasını sağladık. Her zaman siyaset üstü olma noktasında bulunduk ve nakit kaynak kullanmayan bu hizmet modelini ortaya koyduk. Son zamanlarda oluşan kamuoyu bilinci bizi umutlandırdı. Ama bu maalesef yetersiz” dedi.

Yeni yönetim kurulunda Zafer Ünver, İsmail Konçi, Hayrettin Akpınar, Mesut Özkeser, Ömer Kurmuş, Metin Acar, Bülent Kırkıl yer aldı. Yeni denetim kurulu ise Hasan Seçkin, Ertuğrul Sünel, İrfan Altıkardeş olarak değişti.

Kurumun yıllarca hizmet verdiği Dârülkurrâ binasını öğrencilerime tanıtıyorum

Mustafa Kara, Prof. Dr.

1951, Güneyce / Rize doğumlu. Güneyce İlkokulu (1960), İstanbul İmam Hatip Okulu (1970), Kayseri Yüksek İslâm Enstitüsü (1974) mezunu. Şebinkarahisar ve İspir liselerinde öğretmenlik yaptı. 1977 yılında Bursa Yüksek İslâm Enstitüsünde tasavvuf tarihi asistanı oldu. Doktorasını 1983’te “İbn Teymiye’ye Göre İbn Arabî” konulu teziyle tamamladı. 1989’da doçent, 1994’te profesör oldu. Çalışmalarını Uludağ Üniversitesi İlâhiyat Fakültesi Tasavvuf Tarihi Anabilim Dalında öğretim üyesi olarak sürdürdü. Türkiye Yazarlar Birliği üyesidir. Deneme türündeki ilk yazısı “Onlar ve Biz”, Mayıs 1971 tarihli Hareket dergisinde yer aldı. Ürünlerini daha sonra Hareket (1970-80), Nesil (1978), Yönelişler (1983), Mavera (1984), Uludağ Üniversitesi İlâhiyat Fakültesi Dergisi, Türk Edebiyatı, Yedi İklim, İktisat Fakültesi Dergisi dergileri ile Zaman ve Yeni Şafak gazetelerinde yayımladı. Araştırma ve incelemeleriyle Türkiye Millî Kültür Vakfı Jüri Özel Ödülünü aldı. İslâm dergisinin 1986’da açtığı araştırma yarışmasında “Zeynilerde Bir Sufî: Abdullatifi Kudsî” başlıklı çalışmasıyla mansiyon kazandı. 2002 yılında Metinlerle Günümüz Tasavvuf Hareketleri adlı eseriyle Türkiye Yazarlar Birliği Araştırma Ödülünü aldı. ESERLERİ: Din Hayat Sanat Açısından Tekkeler ve Zaviyeler (1977), Tasavvufî Hayat (Necmeddin Kübra’dan, 1980), İslâm’da Tenkid ve Tartışma Usûlü (Mîzanü’l-Hak, Katip Çelebi’den, S. Uludağ ile, 1981), Tasavvuf ve Tarikatler Tarihi (1985), Tasavvufî Hikmetler (İbn Ataullah İskenderî’den, 1989), Bursa’da Tarikatlar ve Tekkeler (2 cilt, 1991 ve 1993), Vahdet-i Vücud ve Muhyiddin İbn Arabî (İsmail Fenni’den, 1991),İbn Arabî’de Varlık Düşüncesi (Ferit Kam’dan, 1992), Niyazî-i Mısrî (1994), Tasavvuf ve Tarikatler (1994), Eşrefoğlu Rumî (1995), Bursa Dergâhları (Yadigâr-ı Şemsî, Mehmed Şemseddin’den, Kadir Atlansoy ile, 1997), Evliya Menkıbeleri - Nefahatü'l Üns - Abdurrahman Cami (Lamiî Çelebî’den, Süleyman Uludağ ile, 1998), Gönül Mektupları (2000), Akşemseddin (H. Algül ile, 2000), Metinlerle Günümüz Tasavvuf Hareketleri (2001), Tasavvuf ve Tarikatlar Tarihi (2003), Metinlerle Osmanlılarda Tasavvuf ve Tarikatlar (2004), Mahabbet Mektupları (2004), Türk Tasavvuf Tarihi Araştırmaları (2005), Dervişin Hayatı Sufînin Kelâmı (2005), Bursa’nın Gönül Sultanları (2006), Dildâr-ı Şemsî-Niyazî-i Mısrî’nin İzinde Bir Ömür Seyahat (Mehmed Şemseddin Mısrî’den, Y. Kabakçı ile, 2010), Bursa’da Kırklar Meclisi (2011), Buhara Borsa Bosna (2012), Türkistan'ın Işığı Necmeddin-i Kübra, Türküstan Diýarynyň Şuglasy Nejmeddin Kubra (Türkmence), 28 Şubat Öncesi ve Sonrası Türkiye’de Dinî Hayat (2012), Miraciyye ve Bursalı Safiye Hanım’ın Vakfiyesi (2014), Yazarlık Hayatının 50. Yılı Ajandası, Emir Sultan, Konuk Öğrencilerle Gönül Gönüle, Annem Babam ve Oğlum, Derviş Yunus Emre, Bursa’nın Gönül Doktorları,

Yazarın Profili